Diş taşı ve diş plağı: Aradaki fark nedir?
Diş taşı ile diş plağı arasındaki fark şudur: Plak, diş fırçası ve diş ipiyle kendinizin temizlediği yumuşak bir bakteri tabakasıdır. Diş taşı ise sertleşmiş plaktır ve o kadar sıkı tutunur ki yalnızca diş hekimi muayenehanesinde temizlenebilir. İkisi de diş eti iltihabını kolaylaştırır.
Yazar: Stela Lobzhanidze, diş hekimi, Viyana-Meidling
Yayın tarihi:

Kısaca önemli bilgiler
- Diş plağı yumuşaktır ve özenli fırçalamayla temizlenebilir.
- Plak temizlenmezse içine tükürükten mineraller çöker ve diş taşı oluşur.
- Diş taşı en çok alt ön dişlerin iç yüzünde ve üst azı dişlerinin dış yüzünde oluşur.
- Diş taşını kendiniz kazımayın; ev yöntemleri de onu çözmez.
- Muayenehanede diş taşı temizlenir, ardından diş yüzeyi parlatılır.
Diş plağı ile diş taşı arasındaki fark nedir?
Diş plağı; bakterilerden, yemek artıklarından ve tükürük bileşenlerinden oluşan yumuşak bir tabakadır. Dişleriniz pürüzlü geldiğinde onu dilinizle hissedersiniz. Diş fırçası, diş ipi veya ara yüz fırçasıyla kendiniz temizlersiniz.
Diş taşı sertleşmiş plaktır. Dişe o kadar sıkı yapışır ki fırçalamak artık işe yaramaz. Diş eti kenarının üstünde sarımsı veya kahverengimsi, pürüzlü bir tabaka olarak görünür. Diş eti kenarının altındaki birikintilere diş eti altı diş taşı denir.
Diş taşı nasıl oluşur?
Diş taşı, temizlenmeyen plaktan adım adım gelişir:
- Fırçalamadan kısa süre sonra minenin üzerinde ince bir zar oluşur. Zararsızdır ve dişi korur.
- Birkaç saat içinde üzerine bakteriler ve yemek artıkları yerleşir. Bu plaktır.
- Bir iki gün sonra plak sıkılaşır.
- Yaklaşık on ila yirmi gün sonra içine tükürükten başta kalsiyum ve fosfat olmak üzere mineraller çöker. Plak sertleşir.
Diş taşı özellikle tükürük bezlerinin ağza açıldığı yerlerde oluşur: alt ön dişlerin iç yüzünde ve üst azı dişlerinin dış yüzünde.
Diş taşı dişlere zarar verir mi?
Diş taşının kendisi bir hastalık sayılmaz. Ancak ağız bakımını zorlaştırır ve pürüzlü yüzeyine yeni plak kolayca tutunur. Sonuçları:
- Diş eti tahriş olur ve iltihaplanabilir.
- Ağız kokusu oluşabilir.
- Periodontitis riski artar.
- Diş eti kenarının altındaki birikintiler cep içindeki iltihabı besler ve mevcut periodontitisi kötüleştirebilir.
Diş taşı evde temizlenebilir mi?
Hayır. Diş taşını kendiniz kazımaya çalışmayın. Bu sırada diş etinizi yaralayabilir ve diş minesine zarar verebilirsiniz. Çoğu zaman geriye kalıntılar ve pürüzlü yerler kalır; yeni plak buralara daha da hızlı yerleşir.
Karbonat, hindistan cevizi yağı veya çay ağacı yağı gibi ev yöntemleri de diş taşını çözmez. Limon ve sirke diş minesine bile zarar verir. Diş taşını güvenilir şekilde temizleyen bir diş macunu yoktur, gargara da fırçalamanın yerini tutmaz.
Kendiniz yapabileceğiniz şey başkadır: yumuşak plağı sertleşmeden önce düzenli olarak temizlemek.
Diş taşı nasıl önlenir?
Evde özenli bakım, plağın diş taşına dönüşmesini engeller:
- Dişlerinizi günde iki kez florürlü macunla ve hafif baskıyla fırçalayın.
- Diş eti kenarına, alt ön dişlerin iç yüzüne ve üst azı dişlerinin dış yüzüne özellikle dikkat edin.
- Diş aralarını günde bir kez diş ipi veya ara yüz fırçasıyla temizleyin.
- Muayenehanede plağın nerede kaldığını size göstermelerini isteyin. Bunun için plak boyanır.
Manuel veya elektrikli fırça kullanmanız, doğru teknikten daha az önemlidir.
Profesyonel diş temizliği gerekli mi, ne sıklıkla?
Diş taşı yalnızca diş hekimi muayenehanesinde ultrason veya ince el aletleriyle temizlenebilir. Ardından yeni plak daha zor tutunsun diye dişler parlatılır.
Profesyonel diş temizliğinde lekelerin giderilmesi ve florür uygulaması gibi ek adımlar da vardır. Avusturya Diş Hekimleri Odası bunu en az yılda bir kez önerir. Sizin için ne sıklıkla uygun olduğu riskinize bağlıdır. Bunu diş hekiminizle konuşun.
Hangi masrafları sağlık sigortanızın karşıladığını her sigorta kurumu kendisi belirler. Emin değilseniz kurumunuza sorun.
Viyana'da diş taşınızı nerede temizletebilirsiniz?
Viyana 1120 Meidling'deki muayenehanemizde profesyonel ağız hijyeni sırasında sert ve yumuşak birikintileri ultrason, Airflow ve el aletleriyle, diş eti kenarının altı dahil temizliyoruz. Ardından dişler parlatılır ve florür uygulanır, siz de evde bakım için ipuçları alırsınız.
İsterseniz hatırlatma servisimiz bir sonraki randevunuzu size hatırlatır. Her tedaviden önce bir maliyet tahmini alırsınız. Randevu online veya +43 1 813 31 23 numaralı telefondan.
Şu durumlarda muayeneye gelin:
- Dişlerinizde sert, sarımsı veya kahverengimsi birikintiler görüyorsanız
- Diş etiniz kanıyor veya kızarıksa
- Son kontrolünüzün veya diş temizliğinizin üzerinden bir yıldan fazla geçtiyse
- Ağız kokusu özenli bakıma rağmen geçmiyorsa
Randevu Al
Online randevu alın veya bizi arayın.
Kaynaklar
- Barmer – Zahnstein
- gesundheitsinformation.de – Welche Vor- und Nachteile hat die professionelle Zahnreinigung?
- Bundeszahnärztekammer – Handbuch der Mundhygiene 2025
- Österreichische Zahnärztekammer – Mundhygiene für zu Hause: 12 Tipps
- Gesundheit Österreich – Parodontitis (Parodontose)
- gesundheit.gv.at – Gingivitis – Zahnfleischentzündung
- gesundheit.gv.at – Zahngesundheit
Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; diş hekimi muayenesinin veya danışmanlığının yerini tutmaz.


